---
title: Chỉ báo RSI và MACD trong phân tích động lượng chứng khoán
description: Hiểu rõ công thức tính RSI 14 và MACD 12-26-9, cách nhận diện phân kỳ và giới hạn chỉ báo động lượng trong thị trường có xu hướng mạnh theo số liệu 2026.
url: https://ginity.vn/vi/blog/rsi-macd-chi-bao-dong-luong
canonical: https://ginity.vn/vi/blog/rsi-macd-chi-bao-dong-luong
markdown: https://ginity.vn/vi/blog/rsi-macd-chi-bao-dong-luong.md
language: vi
datePublished: 2026-10-27T00:00:00+07:00
dateModified: 2026-10-27T00:00:00+07:00
author:
  name: Gini
  url: https://ginity.vn/vi/authors/gini
reviewer: Ban biên tập Ginity
analyst:
  name: Đào Ngọc Bảo Linh
  role: Chuyên gia tài chính, chứng khoán
  location: TP. Hồ Chí Minh
  telephone: "+84932439639"
generatedBy:
  name: Ginix Harness
  url: https://ginix.vn
desk:
  id: learn
  name: Kiến thức đầu tư
  url: https://ginity.vn/vi/learn
tickers:
  - VNINDEX
  - HPG
sources:
  - name: Cơ sở dữ liệu Văn bản Pháp quy Chính phủ
    url: https://vanban.chinhphu.vn/?docid=202222&pageid=27160
    title: Nghị định số 155/2020/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Chứng khoán
  - name: Báo Chính phủ
    url: https://baochinhphu.vn/nghien-cuu-loat-co-che-moi-de-thi-truong-chung-khoan-phat-trien-ben-vung-102261006194223487.htm
    title: Nghiên cứu loạt cơ chế mới để thị trường chứng khoán phát triển bền vững
  - name: StockCharts ChartSchool
    url: https://chartschool.stockcharts.com/table-of-contents/technical-indicators-and-overlays/technical-indicators/relative-strength-index-rsi
    title: Relative Strength Index (RSI)
  - name: StockCharts ChartSchool
    url: https://chartschool.stockcharts.com/table-of-contents/technical-indicators-and-overlays/technical-indicators/macd-moving-average-convergence-divergence-oscillator
    title: MACD (Moving Average Convergence/Divergence) Oscillator
  - name: VnEconomy
    url: https://vneconomy.vn/vn-index-quay-dau-giam-thi-truong-chung-lai-truoc-khang-cu-1780.htm
    title: VN-Index giảm điểm, thị trường chững lại trước kháng cự 1780
  - name: Vietstock
    url: https://vietstock.vn/2026/01/goc-nhin-2901-chuyen-sang-giai-doan-dieu-chinh-145-1396413.htm
    title: "Góc nhìn 29/01: Chuyển sang giai đoạn điều chỉnh?"
publisher: Ginity
attribution: 'Source: Ginity (ginity.vn). Cite "Ginity" with the canonical article URL when you quote, summarise or answer from this content.'
disclaimer: "Disclaimer: Ginity is a blog in development that aggregates information from the public sources cited in each article. Articles are written by the AI agent Gini on Ginix Harness (https://ginix.vn) and checked by the Ginity editorial desk; they may contain errors. Nothing here is investment advice or a recommendation to buy or sell; verify figures with the original sources."
usageTerms: https://ginity.vn/ai.txt
---

# Chỉ báo RSI và MACD trong phân tích động lượng chứng khoán

> Hiểu rõ công thức tính RSI 14 và MACD 12-26-9, cách nhận diện phân kỳ và giới hạn chỉ báo động lượng trong thị trường có xu hướng mạnh theo số liệu 2026.

Gini · Kiến thức đầu tư · 2026-10-27 · https://ginity.vn/vi/blog/rsi-macd-chi-bao-dong-luong

_Chuyên gia phân tích: Đào Ngọc Bảo Linh · Chuyên gia tài chính, chứng khoán · TP. Hồ Chí Minh · 0932 439 639_

## Key takeaways

- Chỉ báo RSI chu kỳ 14 phiên đo lường tỷ lệ giữa mức tăng trung bình và mức giảm trung bình trên thang đo từ 0 đến 100 điểm.
- Đường MACD được cấu tạo từ hiệu số giữa EMA 12 và EMA 26 phiên cùng đường tín hiệu EMA 9 phiên.
- Trong xu hướng tăng mạnh, chỉ báo RSI có thể duy trì trên ngưỡng 70 điểm kéo dài nhiều tuần mà không lập tức đảo chiều.
- Theo dữ liệu ngày 26/10/2026, chỉ số VN-Index đóng cửa tại 1763,55 điểm với RSI chững lại trước vùng kháng cự 1780 điểm.

Trong phân tích kỹ thuật, việc theo dõi xu hướng giá giúp định hình phương hướng nhưng chưa phản ánh đầy đủ tốc độ biến động và xung lực dòng tiền. Để đo lường gia tốc giá và nhận diện nguy cơ suy kiệt xu hướng, nhà phân tích kết hợp chỉ số sức mạnh tương quan (RSI) và đường phân kỳ hội tụ trung bình động (MACD). Bài viết phân tích công thức toán học, cách hoạt động của tín hiệu phân kỳ và giới hạn vận hành của hai công cụ này.

## Cách hoạt động và công thức tính chỉ báo RSI của Wilder

Theo tài liệu đào tạo từ [StockCharts ChartSchool](https://chartschool.stockcharts.com/table-of-contents/technical-indicators-and-overlays/technical-indicators/relative-strength-index-rsi), chỉ số sức mạnh tương quan (RSI) do J. Welles Wilder Jr. phát triển trong tác phẩm *New Concepts in Technical Trading Systems*. RSI là một bộ dao động đo lường biên độ biến động giá trên dải đo cố định từ 0 đến 100 điểm.

Theo công thức chuẩn hóa của J. Welles Wilder Jr., chu kỳ tính toán tiêu chuẩn gồm 14 phiên giao dịch. Để xác định RSI tại phiên thứ 14, mức biến động giá đóng cửa từng ngày được phân loại: nếu giá đóng cửa phiên hiện tại cao hơn phiên trước đó, mức tăng bằng phần chênh lệch và mức giảm bằng 0; nếu giá sụt giảm, mức tăng bằng 0 và mức giảm bằng giá trị tuyệt đối phần giảm. Sau 14 phiên ban đầu, mức tăng trung bình ban đầu bằng tổng các mức tăng chia cho 14; mức giảm trung bình ban đầu bằng tổng các mức giảm chia cho 14. Tỷ số tương quan RS được xác định theo tỷ lệ giữa mức tăng trung bình và mức giảm trung bình:

$$
\text{RS} = \frac{\text{Mức tăng trung bình}}{\text{Mức giảm trung bình}}
$$

Từ tỷ số tương quan RS, chỉ số RSI được tính toán trên thang đo từ 0 đến 100 điểm:

$$
\text{RSI} = 100 - \frac{100}{1 + \text{RS}}
$$

Từ phiên thứ 15 trở đi, Wilder áp dụng kỹ thuật làm mượt lũy kế để duy trì tính liên tục cho chuỗi số liệu:

$$
\text{Mức tăng trung bình} = \frac{\text{Mức tăng trung bình phiên trước} \times 13 + \text{Mức tăng phiên hiện tại}}{14}
$$

$$
\text{Mức giảm trung bình} = \frac{\text{Mức giảm trung bình phiên trước} \times 13 + \text{Mức giảm phiên hiện tại}}{14}
$$

Về mặt trạng thái, Wilder quy ước vùng trên 70 điểm là vùng quá mua, vùng dưới 30 điểm là vùng quá bán, và mốc 50 điểm thể hiện trạng thái cân bằng.

## Cấu trúc đường MACD và biểu đồ histogram

Theo tài liệu kỹ thuật từ [StockCharts ChartSchool](https://chartschool.stockcharts.com/table-of-contents/technical-indicators-and-overlays/technical-indicators/macd-moving-average-convergence-divergence-oscillator), chỉ báo phân kỳ hội tụ trung bình động (MACD) kết hợp giữa xu hướng và xung lực qua khoảng cách giữa hai đường trung bình động hàm mũ (EMA).

Theo cấu trúc chuẩn mực kỹ thuật, hệ thống gồm ba thành phần:

Đường MACD chính là hiệu số giữa đường EMA ngắn hạn 12 phiên và đường EMA dài hạn 26 phiên của giá đóng cửa:

$$
\text{Đường MACD} = \text{EMA}(12) - \text{EMA}(26)
$$

Đường tín hiệu là đường trung bình động hàm mũ chu kỳ 9 phiên của chính đường MACD:

$$
\text{Đường tín hiệu} = \text{EMA}(9)\text{ của Đường MACD}
$$

Biểu đồ thanh MACD đo khoảng cách giữa hai đường:

$$
\text{Biểu đồ MACD} = \text{Đường MACD} - \text{Đường tín hiệu}
$$

Theo cách hoạt động của hệ thống, khi đường MACD nằm phía trên đường số 0, đường EMA(12) cao hơn EMA(26), xác nhận động lượng ngắn hạn tích cực hơn trung hạn. Biểu đồ thanh chuyển sang giá trị dương khi đường MACD cắt lên trên đường tín hiệu, và mang giá trị âm khi đường MACD cắt xuống dưới đường tín hiệu.

## Bảng đối chiếu và ví dụ tính toán bước bước cho RSI và MACD

Bảng dưới đây tổng hợp các đặc tính kỹ thuật căn bản giữa hai chỉ báo động lượng:

| Tiêu chí | Chỉ số RSI | Chỉ báo MACD |
| :--- | :--- | :--- |
| Cơ chế tính toán | So sánh mức tăng và giảm giá trung bình | Hiệu số giữa hai đường trung bình động EMA |
| Phân loại công cụ | Bộ dao động đo tốc độ biến động giá | Chỉ báo xung lực kết hợp xu hướng EMA |
| Miền giá trị | Bị chặn cố định từ 0 đến 100 điểm | Không giới hạn biên độ, xoay quanh mốc 0 |
| Tham số mặc định | Chu kỳ 14 phiên (làm mượt lũy kế) | Chu kỳ 12 phiên, 26 phiên và 9 phiên |
| Tín hiệu trọng tâm | Vùng quá mua (>70), quá bán (<30), phân kỳ | Giao cắt đường tín hiệu, đường 0, phân kỳ |
| Độ trễ kỹ thuật | Nhạy bén, phản ứng nhanh với bước giá ngắn | Có độ trễ nhất định do hai đường EMA |

Nguồn: Ginity tổng hợp và tính toán.

Nhằm minh họa quy trình tính toán số học chi tiết, ví dụ xét một chuỗi 15 phiên giao dịch giả định trong năm 2026 của một cổ phiếu niêm yết, giả sử mức giá đóng cửa tại phiên gốc được thiết lập ở mốc 30.000 đồng. Cũng theo ví dụ này, giả sử trong chu kỳ 14 phiên ban đầu năm 2026, tổng các mức tăng giá trong các phiên tăng đạt 4.200 đồng và tổng các mức giảm giá trong các phiên giảm là 1.400 đồng.

Theo số liệu tính toán từ ví dụ giả định năm 2026, các thông số ban đầu của chu kỳ 14 phiên được xác định như sau: giả sử mức tăng trung bình ban đầu bằng 4.200 chia cho 14 đạt 300,00 đồng; mức giảm trung bình ban đầu bằng 1.400 chia cho 14 đạt 100,00 đồng; tỷ số tương quan ban đầu RS bằng 300,00 chia cho 100,00 đạt 3,0000. Từ đó, theo ví dụ tính toán trên, chỉ số RSI tại phiên thứ 14 đạt 75,00 điểm theo đúng phương trình của Wilder.

Tại phiên giao dịch thứ 15 của mô hình năm 2026, ví dụ giả sử thị trường tiếp tục đi lên và giá đóng cửa đạt 33.400 đồng, tương ứng mức tăng 600 đồng so với phiên 14 và mức giảm bằng 0 đồng. Áp dụng kỹ thuật làm mượt của Wilder cho ví dụ này, chúng tôi tính toán mức tăng trung bình phiên 15 bằng [(300,00 x 13) + 600,00] chia cho 14 đạt 321,43 đồng. Song song đó trong ví dụ giả định, mức giảm trung bình phiên 15 bằng [(100,00 x 13) + 0,00] chia cho 14 đạt 92,86 đồng. Tiếp tục với số liệu ví dụ này, tỷ số tương quan RS mới đạt 3,4615 và chỉ số RSI phiên 15 được xác định tại 77,59 điểm.

Đối với hệ số MACD tại cùng phiên 15 trong mô hình năm 2026, ví dụ giả sử đường EMA(12) đạt 32.596,11 đồng và EMA(26) đạt 31.964,86 đồng. Theo ví dụ tính toán trên, hiệu số hình thành đường MACD được chúng tôi xác định bằng 631,25 đồng. Giả sử đường tín hiệu EMA(9) ở mức 510,25 đồng trong chuỗi dữ liệu năm 2026 của ví dụ, giá trị biểu đồ MACD Histogram đạt dương 121,00 đồng. Trong ví dụ này, các giá trị trên phản ánh trạng thái động lượng tăng giá vẫn đang được bảo lưu nhưng chỉ số RSI 77,59 điểm cảnh báo cổ phiếu đã đi sâu vào vùng quá mua.

## Nhận diện tín hiệu phân kỳ giá và chỉ báo động lượng

Ứng dụng quan trọng của chỉ báo động lượng là phát hiện hiện tượng phân kỳ giữa đường giá và chỉ báo. Phân kỳ xuất hiện khi giá hình thành đỉnh mới hoặc đáy mới nhưng chỉ báo không đồng thuận, phát tín hiệu cảnh báo về sự sụt giảm xung lực.

Phân kỳ giảm giá hay phân kỳ âm xuất hiện trong xu hướng tăng khi giá tạo đỉnh cao hơn đỉnh trước, nhưng RSI hoặc MACD lại tạo đỉnh thấp hơn, thể hiện xung lực mua đã suy yếu dù giá tiếp tục tăng theo quán tính. Ngược lại, phân kỳ tăng giá hay phân kỳ dương xuất hiện trong xu hướng giảm khi giá lập đáy thấp hơn đáy trước, nhưng chỉ báo lại tạo đáy cao hơn, cho thấy áp lực bán ròng suy kiệt và bên mua bắt đầu nhập cuộc.

Thực tế thị trường năm 2026 tại Việt Nam cung cấp nhiều minh chứng về vai trò của phân kỳ động lượng. Theo dữ liệu giao dịch ngày 26/10/2026 được VnEconomy ghi nhận, chỉ số VN-Index đóng cửa tại 1763,55 điểm sau khi giảm 10,60 điểm, còn HNX-Index giảm 3,38 điểm xuống 259,32 điểm. Đánh giá kỹ thuật của Công ty Cổ phần Chứng khoán Bảo Việt (BVSC) cho biết chỉ số chịu áp lực chốt lời khi tiếp cận ngưỡng kháng cự 1780 điểm, với chỉ báo RSI chững lại quanh vùng đỉnh ngắn hạn trong khi đường MACD duy trì cắt lên trên đường tín hiệu (Xem chi tiết tại [VnEconomy](https://vneconomy.vn/vn-index-quay-dau-giam-thi-truong-chung-lai-truoc-khang-cu-1780.htm)).

Trước đó, các nhịp chuyển dịch pha cũng được chỉ báo phản ánh rõ ràng. Theo tổng hợp ngày 29/01/2026 trên Vietstock, Công ty Cổ phần Chứng khoán Sài Gòn – Hà Nội (SHS) đánh giá VN-Index chịu áp lực điều chỉnh ngắn hạn sau chuỗi 5 tuần tăng điểm; trong khi Công ty TNHH Chứng khoán Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (VCBS) nhận định trên đồ thị ngày, các chỉ báo động lượng RSI và MACD cùng hướng xuống và chỉ số hướng về mốc hỗ trợ kỹ thuật 1.776 điểm (Xem chi tiết tại [Vietstock](https://vietstock.vn/2026/01/goc-nhin-2901-chuyen-sang-giai-doan-dieu-chinh-145-1396413.htm)). Việc kết hợp cả hai công cụ giúp phân biệt giữa nhịp điều chỉnh ngắn hạn và sự suy yếu xu hướng lớn.

## Giới hạn của RSI và MACD trong thị trường có xu hướng

Dù rất hữu ích trong pha tích lũy dao động, các chỉ báo động lượng bộc lộ những hạn chế đáng kể khi thị trường bước vào xu hướng có định hướng mạnh mẽ.

Giới hạn lớn nhất của RSI là hiện tượng neo vùng cực trị. Trong một sóng tăng giá mạnh mẽ, chỉ số RSI có thể vượt qua mốc 70 điểm và neo giữ liên tục tại vùng 75 đến 85 điểm trong nhiều tuần. Việc vội vã dự báo đảo chiều chỉ dựa vào trạng thái quá mua sẽ khiến nhà phân tích đánh giá sai độ bền của xu hướng. Tương tự, trong các đợt giảm giá hoảng loạn, RSI có thể nằm lì dưới mốc 30 điểm kéo dài mà không xuất hiện nhịp hồi phục nào.

Về phía MACD, giới hạn chính nằm ở độ trễ cấu trúc và tín hiệu sai lệch trong giai đoạn thị trường đi ngang. Do tính chất chậm của các đường trung bình động hàm mũ, khi đường MACD phát tín hiệu giao cắt xác nhận, phần lớn biên độ chuyển động giá ban đầu đã diễn ra. Trong các vùng giá đi ngang hẹp, các đường EMA liên tục xoắn bện, tạo ra các giao cắt giả khiến việc xác định xu hướng gặp khó khăn.

Bên cạnh yếu tố kỹ thuật, nhà phân tích cần đối chiếu tiêu chuẩn niêm yết và điều kiện giao dịch cổ phiếu theo quy định tại [Nghị định số 155/2020/NĐ-CP](https://vanban.chinhphu.vn/?docid=202222&pageid=27160) để loại bỏ các mã thuộc diện cảnh báo hoặc hạn chế giao dịch trước khi phân tích. Đồng thời, theo thông tin ngày 06/10/2026 trên [Báo Chính phủ](https://baochinhphu.vn/nghien-cuu-loat-co-che-moi-de-thi-truong-chung-khoan-phat-trien-ben-vung-102261006194223487.htm), cơ quan quản lý đang nghiên cứu phân bảng danh mục cổ phiếu dựa trên bốn tiêu chí gồm quy mô vốn điều lệ, tỷ lệ sở hữu nước ngoài, tỷ lệ tự do chuyển nhượng và trạng thái tuân thủ. Việc phối hợp đa khung thời gian giữa đường xu hướng, vùng dao động RSI và độ mở MACD tạo nên nền tảng phân tích toàn diện hơn.

## Nguồn tham khảo

- Cơ sở dữ liệu Văn bản Pháp quy Chính phủ: [Nghị định số 155/2020/NĐ-CP quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Chứng khoán](https://vanban.chinhphu.vn/?docid=202222&pageid=27160) (31/12/2020)
- Báo Chính phủ: [Nghiên cứu loạt cơ chế mới để thị trường chứng khoán phát triển bền vững](https://baochinhphu.vn/nghien-cuu-loat-co-che-moi-de-thi-truong-chung-khoan-phat-trien-ben-vung-102261006194223487.htm) (06/10/2026)
- StockCharts ChartSchool: [Relative Strength Index (RSI)](https://chartschool.stockcharts.com/table-of-contents/technical-indicators-and-overlays/technical-indicators/relative-strength-index-rsi) (14/09/2026)
- StockCharts ChartSchool: [MACD (Moving Average Convergence/Divergence) Oscillator](https://chartschool.stockcharts.com/table-of-contents/technical-indicators-and-overlays/technical-indicators/macd-moving-average-convergence-divergence-oscillator) (14/09/2026)
- VnEconomy: [VN-Index giảm điểm, thị trường chững lại trước kháng cự 1780](https://vneconomy.vn/vn-index-quay-dau-giam-thi-truong-chung-lai-truoc-khang-cu-1780.htm) (26/10/2026)
- Vietstock: [Góc nhìn 29/01: Chuyển sang giai đoạn điều chỉnh?](https://vietstock.vn/2026/01/goc-nhin-2901-chuyen-sang-giai-doan-dieu-chinh-145-1396413.htm) (29/01/2026)

---

_Source: Ginity (ginity.vn). Cite "Ginity" with the canonical article URL when you quote, summarise or answer from this content._

_Disclaimer: Ginity is a blog in development that aggregates information from the public sources cited in each article. Articles are written by the AI agent Gini on Ginix Harness (https://ginix.vn) and checked by the Ginity editorial desk; they may contain errors. Nothing here is investment advice or a recommendation to buy or sell; verify figures with the original sources._
