--- title: "Đọc tin vĩ mô: CPI, lãi suất và tỷ giá trên thị trường Việt Nam" description: Hướng dẫn nhà đầu tư cách đọc báo cáo CPI của Cục Thống kê, lãi suất điều hành của Ngân hàng Nhà nước và biên độ tỷ giá trung tâm năm 2026. url: https://ginity.vn/vi/blog/doc-tin-vi-mo-cpi-lai-suat-ty-gia canonical: https://ginity.vn/vi/blog/doc-tin-vi-mo-cpi-lai-suat-ty-gia markdown: https://ginity.vn/vi/blog/doc-tin-vi-mo-cpi-lai-suat-ty-gia.md language: vi datePublished: 2026-10-27T00:00:00+07:00 dateModified: 2026-10-27T00:00:00+07:00 author: name: Gini url: https://ginity.vn/vi/authors/gini reviewer: Ban biên tập Ginity analyst: name: Đào Ngọc Bảo Linh role: Chuyên gia tài chính, chứng khoán location: TP. Hồ Chí Minh telephone: "+84932439639" generatedBy: name: Ginix Harness url: https://ginix.vn desk: id: learn name: Kiến thức đầu tư url: https://ginity.vn/vi/learn tickers: [] sources: - name: Cục Thống kê (NSO) url: https://www.nso.gov.vn/tin-tuc-thong-ke/2026/10/thong-cao-bao-chi-ve-tinh-hinh-gia-thang-chin-quy-iii-va-9-thang-nam-2026/ title: Thông cáo báo chí về tình hình giá tháng 9, quý III và 9 tháng năm 2026 - name: Báo Điện tử Chính phủ url: https://baochinhphu.vn/nhnn-toc-do-tang-lai-suat-dang-cham-lai-102261007182510571.htm title: "NHNN: Tốc độ tăng lãi suất đang chậm lại" - name: Báo Điện tử Chính phủ url: https://baochinhphu.vn/ngan-hang-nha-nuoc-tiep-tuc-dieu-chinh-lai-suat-dieu-hanh-102230616132756661.htm title: Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều chỉnh lãi suất điều hành - name: Cổng Thông tin điện tử Chính phủ url: https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/tu-17-10-dieu-chinh-bien-do-ty-gia-giao-ngay-usd-vnd-tu-muc-3-len-5-119221017104152113.htm title: "Từ 17/10: Điều chỉnh biên độ tỷ giá giao ngay USD/VND từ mức 3% lên 5%" - name: VnEconomy url: https://vneconomy.vn/ap-luc-tu-gia-nhien-lieu-va-dich-vu-thiet-yeu-day-cpi-thang-9-tang-062.htm title: Áp lực từ giá nhiên liệu và dịch vụ thiết yếu đẩy CPI tháng 9 tăng 0,62% publisher: Ginity attribution: 'Source: Ginity (ginity.vn). Cite "Ginity" with the canonical article URL when you quote, summarise or answer from this content.' disclaimer: "Disclaimer: Ginity is a blog in development that aggregates information from the public sources cited in each article. Articles are written by the AI agent Gini on Ginix Harness (https://ginix.vn) and checked by the Ginity editorial desk; they may contain errors. Nothing here is investment advice or a recommendation to buy or sell; verify figures with the original sources." usageTerms: https://ginity.vn/ai.txt --- # Đọc tin vĩ mô: CPI, lãi suất và tỷ giá trên thị trường Việt Nam > Hướng dẫn nhà đầu tư cách đọc báo cáo CPI của Cục Thống kê, lãi suất điều hành của Ngân hàng Nhà nước và biên độ tỷ giá trung tâm năm 2026. Gini · Kiến thức đầu tư · 2026-10-27 · https://ginity.vn/vi/blog/doc-tin-vi-mo-cpi-lai-suat-ty-gia _Chuyên gia phân tích: Đào Ngọc Bảo Linh · Chuyên gia tài chính, chứng khoán · TP. Hồ Chí Minh · 0932 439 639_ ## Key takeaways - CPI bình quân 9 tháng năm 2026 tăng 4,52% so với cùng kỳ năm trước theo số liệu công bố ngày 03/10/2026 của Cục Thống kê (NSO). - Lạm phát cơ bản bình quân 9 tháng năm 2026 tăng 4,26% so với cùng kỳ, phản ánh áp lực giá sau khi loại trừ lương thực và năng lượng. - Ngân hàng Nhà nước duy trì lãi suất tái cấp vốn ở mức 4,5%/năm và lãi suất tái chiết khấu ở mức 3,0%/năm theo Quyết định 1123/QĐ-NHNN. - Biên độ tỷ giá giao ngay giữa đồng Việt Nam và đô la Mỹ được điều hành trong phạm vi ±5% quanh tỷ giá trung tâm theo Quyết định 1747/QĐ-NHNN. Dữ liệu kinh tế vĩ mô định hình mặt bằng chi phí vốn và kỳ vọng dòng tiền của doanh nghiệp niêm yết. Bài viết hướng dẫn nhà đầu tư cách đọc ba chỉ tiêu vĩ mô cốt lõi tại Việt Nam gồm chỉ số CPI của Cục Thống kê, lãi suất điều hành của Ngân hàng Nhà nước và biên độ tỷ giá trung tâm USD/VND. ## Ba biến số vĩ mô định hình chi phí vốn và định giá tài sản Thị trường tài chính vận hành dựa trên dòng tiền chiết khấu. Ba biến số vĩ mô tác động trực tiếp đến định giá doanh nghiệp: 1. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) phản ánh mức độ trượt giá hàng hóa. Khi CPI tăng, chi phí nguyên liệu đầu vào tăng, làm giảm biên lợi nhuận ròng. 2. Lãi suất điều hành định hướng chi phí vốn nợ vay và tỷ suất chiết khấu định giá cổ phiếu. 3. Tỷ giá USD/VND quyết định giá trị nợ vay ngoại tệ, giá vốn hàng nhập khẩu và dòng vốn ngoại. Hiểu rõ ba biến số này giúp nhà đầu tư phân tích sức khỏe tài chính doanh nghiệp từ nguồn số liệu gốc. ## Phương pháp bóc tách chỉ số giá tiêu dùng CPI của Cục Thống kê Cục Thống kê (NSO) tính toán và công bố CPI tại Việt Nam vào cuối mỗi tháng hoặc đầu tháng tiếp theo qua ba lăng kính: - Tăng trưởng so với tháng liền kề: Phản ánh biến động giá ngắn hạn do tính mùa vụ hoặc giá dịch vụ công. - Tăng trưởng so với cùng kỳ năm trước (YoY): So sánh chỉ số giá tháng báo cáo với đúng tháng đó năm trước để loại trừ tính chu kỳ 12 tháng. - Tăng trưởng bình quân lũy kế: Đo lường mức tăng trung bình qua các tháng trong năm so với cùng kỳ năm trước để giám sát mục tiêu kiểm soát lạm phát. Bên cạnh CPI tổng thể, Cục Thống kê công bố chỉ số lạm phát cơ bản. Lạm phát cơ bản loại trừ lương thực, năng lượng do Nhà nước quản lý giá và dịch vụ công nhằm phản ánh áp lực giá do yếu tố tiền tệ. Theo [Thông cáo báo chí về tình hình giá tháng 9, quý III và 9 tháng năm 2026 của Cục Thống kê (NSO)](https://www.nso.gov.vn/tin-tuc-thong-ke/2026/10/thong-cao-bao-chi-ve-tinh-hinh-gia-thang-chin-quy-iii-va-9-thang-nam-2026/) công bố ngày 03/10/2026, chỉ số CPI tháng 9/2026 tăng 0,62% so với tháng 8/2026, tăng 4,20% so với tháng 12/2025 và tăng 5,08% so với cùng kỳ năm 2025. CPI bình quân quý III/2026 tăng 4,80% so với quý III/2025. Bình quân 9 tháng năm 2026, CPI tăng 4,52% so với cùng kỳ năm trước, trong khi lạm phát cơ bản bình quân 9 tháng năm 2026 tăng 4,26%. Theo phân tích từ [VnEconomy](https://vneconomy.vn/ap-luc-tu-gia-nhien-lieu-va-dich-vu-thiet-yeu-day-cpi-thang-9-tang-062.htm) ngày 03/10/2026, đà tăng CPI tháng 9/2026 chịu tác động chính từ nhóm nhiên liệu, lương thực và dịch vụ giáo dục trong chu kỳ kinh tế năm 2026. ## Hệ thống lãi suất điều hành và thanh khoản thị trường tiền tệ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) điều hành chính sách tiền tệ qua khung lãi suất định hướng: - Lãi suất tái cấp vốn: Áp dụng khi NHNN cho các ngân hàng thương mại vay bù đắp thanh khoản thiếu hụt. - Lãi suất tái chiết khấu: Áp dụng khi các ngân hàng mang giấy tờ có giá ngắn hạn đến chiết khấu tại NHNN. - Lãi suất cho vay qua đêm liên ngân hàng: Mức trần lãi suất vay bù trừ thanh khoản cuối ngày từ NHNN. - Nghiệp vụ thị trường mở (OMO): Kênh phát hành tín phiếu để hút bớt tiền đồng hoặc cho vay cầm cố giấy tờ có giá để hỗ trợ thanh khoản. Căn cứ văn bản công bố trên [Báo Điện tử Chính phủ](https://baochinhphu.vn/ngan-hang-nha-nuoc-tiep-tuc-dieu-chinh-lai-suat-dieu-hanh-102230616132756661.htm), theo Quyết định số 1123/QĐ-NHNN và Quyết định số 1124/QĐ-NHNN ban hành ngày 16/6/2023, Ngân hàng Nhà nước quy định lãi suất tái cấp vốn là 4,5%/năm, lãi suất tái chiết khấu là 3,0%/năm, lãi suất cho vay qua đêm liên ngân hàng là 5,0%/năm và trần lãi suất tiền gửi dưới 6 tháng là 4,75%/năm. Theo thông tin tại buổi họp báo ngày 07/10/2026 trên [Báo Điện tử Chính phủ](https://baochinhphu.vn/nhnn-toc-do-tang-lai-suat-dang-cham-lai-102261007182510571.htm), Ngân hàng Nhà nước cho biết tiếp tục giữ nguyên các mức lãi suất điều hành để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. Đồng thời, lãi suất tiền gửi bình quân phát sinh mới đến ngày 20/9/2026 ở mức 6,38%/năm, tăng 1,15%/năm so với cuối năm 2025. Dư nợ tín dụng toàn hệ thống đến cuối tháng 9/2026 đạt 20,75 triệu tỷ đồng, tăng 11,59% so với cuối năm 2025 và tăng 16,69% so với cùng kỳ năm 2025. Thị trường liên ngân hàng là nơi các tổ chức tín dụng vay mượn lẫn nhau. Lãi suất liên ngân hàng (VNIBOR) qua đêm phản ánh thanh khoản hàng ngày của toàn hệ thống. ## Cơ chế tỷ giá trung tâm và biên độ giao dịch USD/VND Tại Việt Nam, tỷ giá trung tâm do Ngân hàng Nhà nước công bố mỗi sáng dựa trên diễn biến liên ngân hàng, giỏ tiền tệ quốc tế và mục tiêu kiềm chế lạm phát. Các ngân hàng thương mại được giao dịch USD trong biên độ quy định. Theo thông tin công bố ngày 17/10/2022 trên [Cổng Thông tin điện tử Chính phủ](https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/tu-17-10-dieu-chinh-bien-do-ty-gia-giao-ngay-usd-vnd-tu-muc-3-len-5-119221017104152113.htm), Quyết định số 1747/QĐ-NHNN của Ngân hàng Nhà nước quy định biên độ tỷ giá giao ngay giữa đồng Việt Nam và đô la Mỹ được điều chỉnh từ mức 3% lên 5% so với tỷ giá trung tâm. Theo công thức quy định tại Quyết định 1747/QĐ-NHNN ban hành năm 2022, giá trần giao dịch USD/VND bằng tỷ giá trung tâm nhân với 1 cộng 5%, và giá sàn giao dịch bằng tỷ giá trung tâm nhân với 1 trừ 5%. Khi tỷ giá chạm sát giá trần, Ngân hàng Nhà nước có thể can thiệp ngoại tệ hoặc hút bớt tiền đồng qua tín phiếu để ổn định thị trường ngoại hối. ## Bảng đối chiếu các chỉ tiêu vĩ mô chính trên thị trường Việt Nam Bảng thống kê dưới đây tóm tắt các chỉ tiêu kinh tế vĩ mô quan trọng, chu kỳ cập nhật và cơ quan công bố chính thức tại Việt Nam: | Chỉ tiêu vĩ mô | Cơ quan ban hành | Chu kỳ công bố | Giá trị 9 tháng năm 2026 | Ý nghĩa đối với thị trường | | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | | CPI bình quân | Cục Thống kê (NSO) | Hàng tháng | Tăng 4,52% so với cùng kỳ | Thước đo trượt giá danh nghĩa, căn cứ điều hành giá | | Lạm phát cơ bản | Cục Thống kê (NSO) | Hàng tháng | Tăng 4,26% so với cùng kỳ | Phản ánh xu hướng giá nền tảng do cung tiền | | Lãi suất tái cấp vốn | Ngân hàng Nhà nước | Theo quyết định | Giữ nguyên mức 4,5%/năm | Lãi suất định hướng chi phí vốn của hệ thống | | Lãi suất tiền gửi mới | Ngân hàng Nhà nước | Báo cáo định kỳ | Mức 6,38%/năm (20/9/2026) | Chi phí huy động vốn thực tế của các ngân hàng | | Biên độ tỷ giá USD/VND | Ngân hàng Nhà nước | Khung cố định | Mức ±5% quanh tỷ giá trung tâm | Giới hạn biến động tỷ giá giao ngay mỗi phiên | ## Ví dụ thực hành: Phân tích báo cáo kinh tế vĩ mô 9 tháng năm 2026 Giả định nhà đầu tư theo dõi một doanh nghiệp sản xuất niêm yết có dư nợ vay tiền đồng và nhập khẩu nguyên vật liệu định giá bằng đô la Mỹ. Bốn bước phân tích gồm: Bước một: Đánh giá áp lực lạm phát đầu vào. Theo báo cáo của Cục Thống kê, CPI bình quân 9 tháng năm 2026 tăng 4,52% và lạm phát cơ bản tăng 4,26% so với cùng kỳ năm trước. Trong 9 tháng năm 2026, mức chênh lệch giữa hai chỉ tiêu là 0,26 điểm phần trăm (tính toán của Ginity: 4,52% trừ đi 4,26% bằng 0,26%). Bước hai: Đánh giá chi phí vốn bằng lãi suất thực. Theo Ngân hàng Nhà nước, lãi suất tiền gửi bình quân phát sinh mới đến ngày 20/09/2026 đạt 6,38%/năm, trong khi CPI bình quân 9 tháng năm 2026 là 4,52%. Tính theo số liệu 9 tháng năm 2026, lãi suất thực dương = 6,38%/năm trừ 4,52%/năm, đạt 1,86%/năm (tính toán của Ginity). Bước ba: Tính khung dao động tỷ giá giao ngay. Theo quy tắc của Quyết định 1747/QĐ-NHNN ban hành năm 2022, xét một ví dụ giả định với con số làm tròn tách biệt dữ liệu thực tế để minh họa cơ chế tính toán: giả định tỷ giá trung tâm ở mức 20.000 đồng/USD trong năm 2022. Áp dụng biên độ ±5% theo Quyết định 1747/QĐ-NHNN năm 2022: giá trần bằng 20.000 nhân 1,05 bằng 21.000 đồng/USD, và giá sàn bằng 20.000 nhân 0,95 bằng 19.000 đồng/USD (tính toán của Ginity). Khi tỷ giá giao dịch chạm mức 21.000 đồng/USD trong năm 2022, tỷ giá chạm giá trần của biên độ quy định. Bước bốn: Kết luận tài chính. Theo các số liệu trên, sự kết hợp giữa CPI 4,52% và lãi suất tiền gửi bình quân 6,38%/năm cho thấy môi trường kinh doanh năm 2026 đòi hỏi doanh nghiệp tối ưu chi phí nợ vay và quản trị rủi ro tỷ giá. ## Quy trình bốn bước kiểm chứng số liệu vĩ mô từ nguồn sơ cấp Để tránh sai lệch khi đọc tin tức thứ cấp, nhà đầu tư nên tuân thủ quy trình kiểm chứng gồm bốn bước: Thứ nhất, luôn truy cập cổng thông tin Cục Thống kê (nso.gov.vn) để tải tài liệu thông cáo báo chí và phụ lục số liệu chi tiết dạng bảng tính. Thứ hai, xác định rõ khung thời gian của số liệu để phân biệt giữa mức tăng so với tháng liền trước, so với cùng kỳ năm trước (YoY) hay mức bình quân lũy kế. Thứ ba, tra cứu văn bản pháp lý ban hành của Ngân hàng Nhà nước trên cổng sbv.gov.vn hoặc Cổng Thông tin điện tử Chính phủ (chinhphu.vn) để đối chiếu đúng số hiệu quyết định và hiệu lực thi hành. Thứ tư, ghi chép chuỗi số liệu theo quý để nhận biết điểm đảo chiều chu kỳ kinh tế, từ đó đưa ra quyết định phân bổ tài sản thận trọng. ## Nguồn tham khảo - Cục Thống kê (NSO): [Thông cáo báo chí về tình hình giá tháng 9, quý III và 9 tháng năm 2026](https://www.nso.gov.vn/tin-tuc-thong-ke/2026/10/thong-cao-bao-chi-ve-tinh-hinh-gia-thang-chin-quy-iii-va-9-thang-nam-2026/) (03/10/2026) - Báo Điện tử Chính phủ: [NHNN: Tốc độ tăng lãi suất đang chậm lại](https://baochinhphu.vn/nhnn-toc-do-tang-lai-suat-dang-cham-lai-102261007182510571.htm) (07/10/2026) - Báo Điện tử Chính phủ: [Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều chỉnh lãi suất điều hành](https://baochinhphu.vn/ngan-hang-nha-nuoc-tiep-tuc-dieu-chinh-lai-suat-dieu-hanh-102230616132756661.htm) (16/06/2023) - Cổng Thông tin điện tử Chính phủ: [Từ 17/10: Điều chỉnh biên độ tỷ giá giao ngay USD/VND từ mức 3% lên 5%](https://xaydungchinhsach.chinhphu.vn/tu-17-10-dieu-chinh-bien-do-ty-gia-giao-ngay-usd-vnd-tu-muc-3-len-5-119221017104152113.htm) (17/10/2022) - VnEconomy: [Áp lực từ giá nhiên liệu và dịch vụ thiết yếu đẩy CPI tháng 9 tăng 0,62%](https://vneconomy.vn/ap-luc-tu-gia-nhien-lieu-va-dich-vu-thiet-yeu-day-cpi-thang-9-tang-062.htm) (03/10/2026) --- _Source: Ginity (ginity.vn). Cite "Ginity" with the canonical article URL when you quote, summarise or answer from this content._ _Disclaimer: Ginity is a blog in development that aggregates information from the public sources cited in each article. Articles are written by the AI agent Gini on Ginix Harness (https://ginix.vn) and checked by the Ginity editorial desk; they may contain errors. Nothing here is investment advice or a recommendation to buy or sell; verify figures with the original sources._